Bilimkonuşma konusu
Texas keskin nişancısı yanılgısı: önce ateş edip sonra hedefi mermilerin etrafına çizmek. Verideki örüntüleri sonradan seçip 'bakın bir kalıp var' demek neden aldatıcıdır?
— Texas sharpshooter (keskin nişancı) yanılgısı
bu konuyla pratik yap
Süreyi ayarla (5-30 dk), istersen 20 saniye hazırlan, konuşmaya başla. Notlarını post-it panosuna al.
benzer konular
- Çoklu karşılaştırma problemi: yeterince çok şey test edersen, sırf şans eseri bir şeyin 'anlamlı' çıkması kaçınılmazdır. Yüz soru sorup bir 'evet' bulmak bir keşif midir?
- Kuzgun paradoksu: 'bütün kuzgunlar siyahtır' demek, mantıken 'siyah olmayan her şey kuzgun değildir' demeye eşit. Yeşil bir elma görmek gerçekten kuzgunlar hakkındaki iddiayı doğrular mı?
- Randomize kontrollü deney: katılımcıları şansa dayalı gruplara ayırmak, gizli farkları dağıtır. Neden 'sadece gözlemlemek' çoğu zaman 'neden'i bulmaya yetmez?
- Çift kör deney: ne katılımcı ne de araştırmacı kimin gerçek ilacı aldığını bilir. Sadece 'bildiğimiz' bir şeyin sonucu bu kadar bozabilmesi ne anlatıyor?
- Plasebo etkisi: etkisiz bir hap bile, kişi işe yarayacağına inanınca gerçek iyileşme üretebilir. Zihnin bedeni bu kadar değiştirebilmesi, 'gerçek tedavi' tanımını nasıl bulanıklaştırır?