Bilimkonuşma konusu
Vücudunun sağı ve solu beynin ters yarısından yönetiliyor: sağ elini sol beyin oynatıyor. Bu çaprazlamanın neden evrimleştiği hâlâ tam bilinmiyor. Doğa neden bu kadar zahmetli bir kablolama seçti, düz bağlasa olmaz mıydı?
— beyin çaprazlaması, desusasyon
bu konuyla pratik yap
Süreyi ayarla (5-30 dk), istersen 20 saniye hazırlan, konuşmaya başla. Notlarını post-it panosuna al.
benzer konular
- Gözünde her an fizik olarak kör bir nokta var; görme sinirinin çıktığı yerde ışık algılayan hücre yok. Ama onu hiç fark etmezsin, çünkü beyin o boşluğu etrafına bakıp 'uyduruyor'. Gördüğünü sandığın dünya, ne kadarı gerçek, ne kadarı beynin doldurması?
- Gerçekte gözlerin sürekli minik sıçramalarla oradan oraya zıplıyor ve bu sıçramalar sırasında beyin görüntüyü kısa süreliğine kapatıyor; yoksa dünya bulanık akardı. Yani her gün gözünün 'kapalı' olduğu dakikalar var, ama beyin bu boşlukları görmene izin vermiyor.
- Kemiklerin çelikten daha sağlam bir güç-ağırlık oranına sahip ama katı bir kütle değiller; içleri sürekli yıkılıp yeniden inşa edilen canlı bir şantiye. Bastığın kuvvete göre kendini yeniden tasarlıyor. Yani iskeletin taşıdığın hayata göre şekil alan yaşayan bir mimari.
- Bebekler yaklaşık 300 kemikle doğar, yetişkinler 206 kemiğe sahiptir; yani büyürken kemik kazanmaz, bir kısmını birleştirip kaybederiz. Gelişmek her zaman 'eklemek' değil; bazen olgunlaşmak, ayrı parçaların kaynaşması demek.
- Bağışıklık sistemin çok agresif olsa otoimmün hastalık, çok gevşek olsa enfeksiyon ve kanser demek. Yani sağlık, güçlü bir savunma değil, kılıç sırtı bir denge. Bedenin her an 'fazla saldırgan' ile 'fazla hoşgörülü' arasında ip cambazlığı yapıyor. Bu dengeyi kim ayarlıyor?